Bhutan Center inner page header image

อาหารภูฏาน

อาหารภูฏาน

ลักษณะพิเศษที่เป็นเอกลักษณ์ของอาหารตำรับภูฏานคือ รสชาติและกลิ่น “พริกชี้ฟ้า” เป็นส่วนประกอบสำคัญที่เสิร์ฟในอาหารภูฏานเกือบทุกเมนู จนว่ากันว่าคนภูฏานจะรู้สึกไม่อร่อยเลยหากอาหารจานนั้นไม่มีรสชาติเผ็ด อาหารประจำชาติภูฏานคือ Ema Datshi หรือ พริกผัดชีส

อาหารภูฏาน

คนภูฏานรับประทานข้าวเป็นอาหารหลักทุกมื้อคู่กับเนื้อสัตว์หรือผัก เนื้อสัตว์ที่คนภูฏานนิยมรับประทานได้แก่ เนื้อหมู มันหมู เนื้อวัว เนื้อวัวตากแห้ง เนื้อไก่ เนื้อแกะ และเนื้อจามรี ผักที่รับประทานทั่วไปมีผักขม ฟักทอง หัวผักกาด หัวไชเท้า มะเขือเทศ หัวหอมและถั่วลันเตา ธัญพืชพวกข้าว บักวีต บาร์เลย์ ข้าวโพด รับประทานและเพาะปลูกในหลายพื้นที่ของประเทศขึ้นอยู่กับสภาพอากาศของท้องถิ่นนั้น อย่างบักวีตนิยมรับประทานกันมากในเมืองบุมตัง ข้าวโพดนิยมรับประทานตามเมืองทางภาคตะวันออก เนื้อสัตว์มีทั้งเนื้อไก่ เนื้อจามรี เนื้อวัวตากแห้ง เนื้อหมู มันหมู และเนื้อแกะ อาหารจานโปรดในฤดูหนาวของคนภูฏานคือซุปเนื้อและเนื้อตุ๋นกับข้าว ใส่เฟิร์น ถั่วเลนทิลและผักอบแห้ง ปรุงรสชาติด้วยพริกและชีส

อาหารภูฏาน

ชีสภูฏานทำจากนมวัว เรียกว่า Datshi นิยมนำมาทำเป็นซอสชีส และมีชีส Zoedoe เป็นชีสอีกชนิดหนึ่ง ผลิตตามเมืองทางภาคตะวันออก ใช้สำหรับใส่ลงในซุป ชีส Zoedoe เป็นชีสที่มีสีเขียว กลิ่นค่อนข้างแรง นอกจากนั้นจะเป็นชีสจากยุโรป อย่างเชดดาร์ชีสและเกาดาชีส ผลิตในโรงงานของสวิสเซอร์แลนด์ ตั้งอยู่เมืองบุมตังหรือไม่ก็นำเข้ามาจากอินเดีย

อาหารว่างของชาวภูฏานที่นิยมคือ Momo เป็นก้อนแป้งต้มยัดไส้สไตล์ทิเบต, Khabzey แป้งทอดที่มีส่วนผสมของน้ำตาล, Juma ไส้กรอกภูฏานหมักในซอสปรุงรส และพวกบะหมี่ ร้านอาหารจีน อาหารเนปาล อาหารทิเบตและอาหารอินเดียในภูฏานเป็นที่นิยมมาก คนภูฏานชอบรับประทานผลิตภัณฑ์จากนมโดยเฉพาะเนยและชีสที่ทำจากวัวและจามรี เครื่องดื่มที่ดื่มกันเป็นประจำ ได้แก่ ชาเนย เรียกว่า Suja, ชานม เรียกว่า Ngaja, ชาจีน, เหล้าท้องถิ่นหมักจากข้าว เรียกว่า Ara และเบียร์ ส่วนพวกเครื่องเทศที่นำมาปรุงรสชาติอาหารได้แก่ เครื่องแกงเผ็ด กระวาน ขิง พริกไทยเสฉวน กระเทียม ขมิ้น และยี่หร่า

มารยาทของชาวภูฏาน เมื่อมีผู้เชิญให้รับประทานอาหาร แต่เราเกรงใจ จะพูดว่า “Meshu Meshu”

อาหารภูฏาน

ตัวอย่างอาหารจานหลักของภูฏาน

Ema Datshi อาหารประจำชาติของภูฏาน “Ema” แปลว่า พริก “Datshi” แปลว่า ชีส ในภาษาซองคาของภูฏาน มีรสชาติเผ็ดจากพริกชี้ฟ้าผัดกับชีสภูฏานที่เรียกว่า Datshi เมนูนี้พบอยู่ในแทบจะทุกมื้ออาหารของชาวภูฏาน แตกต่างกันตรงวัตถุดิบที่นำมาผัดร่วมด้วย อย่างเช่นถั่วลันเตา ใบเฟิร์น มันฝรั่ง เห็ด หรือเปลี่ยนจากชีสธรรมดาเป็นชีสจามรี พริกที่ใช้มีทั้งพริกชี้ฟ้าเขียว พริกชี้ฟ้าแดง พริกชี้ฟ้าขาว มีทั้งใช้พริกสดและพริกแห้ง ชีสที่ใช้มักทำขึ้นเองในบ้านแบบโฮมเมดโดยใช้นมวัวหรือนมจามรี ในขั้นตอนการทำชีส จะนำไขมันออกจากน้ำนมเพื่อไปทำเป็นเนย นมส่วนที่เหลือซึ่งไม่มีไขมันแล้วจึงนำมาทำชีส ของเหลวที่ได้จากกระบวนการทำชีสนำมาทำเป็นน้ำซุปรับประทานกับข้าว ถือว่าได้นำผลผลิตทุกขั้นตอนมาใช้ในการบริโภค

Momo อาหารว่างแบบทิเบต ลักษณะเป็นก้อนแป้งกลมๆ ยัดไส้ที่เต็มไปด้วยเนื้อหมู เนื้อวัวหรือกะหล่ำปลีและชีส มักจะทำขึ้นในโอกาสพิเศษ เป็นอาหารที่ชาวภูฏานชื่นชอบมาก

Phaksha Paa เนื้อหมูหรือเนื้อหมูแดดเดียวที่เรียกว่า Sicaam ผัดกับพริกชี้ฟ้าแดง ใส่หัวผักกาดหรือผักขม โรยหน้าด้วยเนื้อหมูตากแห้งและพริกสดอย่างพริกชี้ฟ้าเขียว

Jasha Maru ไก่สับตุ๋นกับมะเขือเทศ ใส่ต้นหอม กระเทียม ผักชี ขิง บางครั้งใช้เนื้อวัวแทน มีรสชาติเผ็ด รับประทานพร้อมข้าวภูฏาน

Red Rice เป็นข้าวของภูฏานที่มีชื่อเสียงมาก ลักษณะคล้ายข้าวแดง รสชาติคล้ายถั่ว เมล็ดข้าวขนาดปานกลาง เป็นชนิดที่เจริญเติบโตในพื้นที่สูงทางตะวันออกของเทือกเขาหิมาลัย มีคุณค่าทางอาหารมาก เมื่อนำไปหุงจะเป็นสีชมพูอ่อนลง นุ่มและเหนียวเล็กน้อย ปัจจุบัน Red Rice มีจำหน่ายในสหรัฐอเมริกาเป็นผลิตภัณฑ์ที่นำเข้าจากประเทศภูฏานแห่งเดียวเท่านั้น

Goep หรือ ผ้าขี้ริ้ว แม้ว่าการรับประทานเครื่องในอย่างผ้าขี้ริ้ว จะได้รับความนิยมน้อยลงในหลายประเทศ แต่ชาวภูฏานยังคงชอบรับประทานมากพอๆ กับเนื้อสัตว์อื่นๆ Goep มักนำไปปรุงให้มีรสเผ็ดด้วยพริกชี้ฟ้าและพริกป่น

ชา Tsheringma หรือ ชาเชอร์ริง เป็นชาสมุนไพรผลิตในประเทศภูฏาน ชื่อของชาเชอร์ริงมาจากชื่อเทพธิดาแห่งความมีอายุยืน ความมั่งคั่งและความเจริญรุ่งเรืองของภูฏาน หลายคนเข้าใจว่าชาเชอร์ริงเป็นสมุนไพรแผนโบราณภูฏาน สามารถช่วยบรรเทาอาการเจ็บป่วย กระตุ้นให้ร่างกายสดชื่นและเชื่อว่าช่วยบรรเทาอาการป่วยเกี่ยวกับหัวใจ ตับ ระบบย่อยอาหารและระบบประสาท ชาเชอร์ริงประกอบด้วยส่วนผสม 2 อย่าง คือ ดอกคำฝอย รู้จักกันในชื่อ Gurgum มีคุณสมบัติรักษาอาการเกี่ยวกับหัวใจและระบบประสาท ส่วนผสมอีกหนึ่งอย่างคือเปลือกรากอบเชย ภาษาท้องถิ่นเรียกว่า Shing-Tsha เป็นส่วนผสมที่ให้กลิ่นของชาและช่วยรักษาระบบย่อยอาหาร ชาเชอร์ริงไม่พบว่าทำให้เกิดผลข้างเคียงใดๆ ที่จริงแล้วไม่ได้เป็นสมุนไพรแผนภูฏาน แต่อย่างไรก็ตาม ส่วนประกอบที่อยู่ในชานั้นถูกใช้บำบัดรักษาโรคกันแพร่หลายในภูฏาน และเป็นที่ยอมรับในระดับสากล

อาหารภูฏาน

อาหารภูฏานขึ้นชื่อเรื่องรสชาติเผ็ด ส่วนใหญ่ใช้พริกชี้ฟ้าประกอบอาหาร ไม่ว่าจะเป็นพริกสดหรือพริกตากแห้ง คนภูฏานรับประทานพริกเสมือนเป็นผักชนิดหนึ่ง เนื่องจากบนพื้นที่สูงมีสภาพอากาศเย็น ความเผ็ดร้อนของพริกจึงช่วยให้ความอบอุ่นแก่ร่างกายได้เป็นอย่างดี

ขอบคุณรูปภาพ: cdn.aman.com, Ediblyasian, Foodgawker, Foodrhythms, Le Meridien Thimphu, Michelle Jenkins, Roads Less Travelled, TheShaz World, Virtuoso