Bhutan Center inner page header image

เรื่องราวชุดประจำชาติ ประเทศภูฏาน

Untitled-1

หลายท่านคงจะเคยได้เห็นภาพของสมเด็จพระราชาธิบดีจิกมี เคเซอร์ นัมเกล วังชุก และพระราชินีแห่งภูฏาน สวมชุดประจำชาติปรากฏอยู่ตามสื่อต่างๆ ทั้งโทรทัศน์ หนังสือพิมพ์ หรือแม้กระทั่งสังคมออนไลน์อยู่บ่อยๆ หรือบางท่านอาจจะเคยไปเที่ยวประเทศภูฏานก็จะพบเห็นประชาชนภูฏานหรือแม้กระทั่งไกด์นำเที่ยวชาวภูฏานสวมใส่ชุดประจำชาติที่แปลกตาและเป็นเอกลักษณ์ตามสถานที่โดยทั่วไป ภาพของชุดประจำชาติภูฏานนี้ส่งให้คนภายนอกอยากไปสัมผัสวัฒนธรรมที่แปลกตาอย่างประเทศภูฏานมากยิ่งขึ้น ภูฏานเซนเตอร์จึงนำเรื่องราวเกี่ยวกับชุดประจำชาติภูฏานนี้รวบรวมมาให้เพื่อนๆ ได้อ่านเพื่อเป็นความรู้กันค่ะ

pasted image 0 (1)

pasted image 0

pasted image 0 (2)

(สมเด็จพระเทพฯ กับชุดประจำชาติประเทศภูฏาน)

ภูฏานเซนเตอร์จึงนำเรื่องราวเกี่ยวกับชุดประจำชาติภูฏานนี้รวบรวมมาให้เพื่อนๆ ได้อ่านเพื่อเป็นความรู้กันค่ะ

pasted image 0 (3)

“หลายคนกำลังสงสัยว่าผมใส่กระโปรงหรือเปล่า ไม่นะ นี่เรียกว่า โก ซึ่งเป็นชุดประจำชาติของผู้ชายภูฏาน…ชุดประจำชาติของเรานั้นเป็นเอกลักษณ์ แต่ไม่ใช่แค่ชุดประจำชาติเท่านั้นที่เป็นเอกลักษณ์ในประเทศของผม” – Tshering Tobgay (Bhutan Prime Minister), 2016

1

ประเทศภูฏานนั้นเป็นประเทศที่มีเอกลักษณ์ทั้งทางศิลปะวัฒนธรรม ประเพณี การปกครอง อาหาร ซึ่งสิ่งเหล่านี้ได้รับอิทธิพลมาจากศาสนาพุทธนิกายวัชรยาน โดยในอดีตนั้นผู้ปกครองในแคว้นภูฏานนั้นเป็นผู้นำทางศาสนา ทำให้การปกครองและกฏหมายของประเทศภูฏานนั้นมาจากศาสนา แม้กระทั่งวัฒนธรรมการกินที่ห้ามไม่ให้มีการฆ่าสัตว์ในประเทศแห่งนี้ทำให้ประชากรภูฏานกว่า 50% เป็นมังสวิรัติตลอดชีวิต วัฒนธรรมการแต่งกายเช่นกัน จะสังเกตได้ว่าชุดที่ชาวภูฏานสวมใส่นั้นจะทำมาจากผ้าเพียงผืนเดียว ซึ่งเป็นการเลียนแบบเครื่องแต่งกายของพระสงฆ์นั่นเองค่ะ

2

“ชุดประจำชาติภูฏานในยุคแรก สมัยสมเด็จพระราชาธิบดีอุกเยน วังชุก ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์วังชุก”

ประเทศภูฏานมีชุดประจำชาติที่เรียกได้ว่าเป็นหนึ่งในเอกลักษณ์ประจำชาติ 2 แบบ ได้แก่

3

1. ชุดโก (Gho / Kho / Go) เป็นชุดประจำชาติภูฏานของผู้ชาย โดยกำเนิดมาจากธิเบต มีลักษณะเป็นชุดคลุมยาวเท่ากับหัวเข่าและมีผ้าคาดเอว ชุดของผู้ชายนั้นจะประกอบไปด้วยผ้าพาดไหล่ (Scarf) ที่ภาษาภูฏานเรียกว่า แกบเน (Kabney) เป็นผ้าผืนใหญ่ความยาวประมาณ 35 x 118 เซนติเมตร พาดที่ไหล่ด้านซ้ายคล้องลงมาที่สะโพกด้านขวา ผ้าพาดไหล่นี้จะใช้แต่งตัวในงานพระราชพิธีหรือในงานพิธีที่เป็นทางการ หรือเข้าไปในสถานที่ราชการ เป็นต้น 

4

นอกจากนั้นผ้าพาดไหล่นั้นยังสามารถแสดงถึงสถานะสังคมของผู้สวมใส่ได้โดยแบ่งออกเป็นสีต่างๆ ได้แก่ สีเหลืองสำหรับพระมหากษัตริย์ สีเหลืองอมส้ม (Saffron) เป็นสีที่ใช้สำหรับพระมหากษัตริย์กับสมาชิกในพระราชวงศ์และพระสังฆราช(เจเคนโป) สีน้ำเงินสำหรับสมาชิกสภา สีส้มสำหรับรัฐมนตรี สีแดงสำหรับข้าราชการชั้นผู้ใหญ่สีขาวเส้นสีแดงสำหรับหัวหน้าเขตระดับท้องถิ่น และสีขาวหรือครีมสำหรับประชาชนทั่วไป

ความลับของชุดโก : เมื่อใส่ชุดโกแล้วผู้ชายไม่จำเป็นต้องใช้กระเป๋าเพื่อใส่สัมภาระเพิ่มเพราะจะมีช่องระหว่างการพับของชุด ซึ่งเชื่อว่าผู้ชายสามารถนำลูกทารกเข้าไปใส่ได้เหมือนกับจิงโจ้5

 

2. ชุดคีร่า (Kira) เป็นชุดประจำชาติของผู้หญิง ทำจากผ้าไหมหรือผ้าฝ้าย มีลักษณะเป็นผ้ายาวถึงข้อเท้า เวลานุ่งจะใช้การพันและมีวิธีการที่ค่อนข้างซับซ้อน และใช้หมุดหรือเข็มกลัดกลัดไว้ตรงช่วงไหล่ มักใส่กับเสื้อแขนยาวที่เรียกว่า วอนจู (Wonju) ที่ทำจากผ้าไหมหรือผ้าฝ้ายเช่นเดียวกัน หลังจากนั้นจะสวมทับด้วยเสื้อแขนยาวหรือที่เรียกว่า เทอโก (Toego) และเช่นเดียวกับโกชุดของผู้ชาย ชุดคีร่าจะนิยมใส่กับผ้าพาดบ่าที่เรียกว่า ราชู (Rachu) แต่จะไม่มีสีเฉพาะแบ่งแยกเหมือนกับเนของผู้ชาย

6

7

นอกจากชุดประจำชาติแล้ว ในแต่ละชนเผ่าก็ยังมีชุดประจำชนเผ่าของตนที่แปลกไปจากชุดประจำชาติภูฏานอีกด้วย เรื่องราวของผ้าภูฏานนั้นถือได้ว่าเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นที่น่าสนใจเป็นอย่างมากค่ะ หากเพื่อนๆ คนไหนไปเที่ยวประเทศภูฏานอาจจะแวะไปที่ พิพิธภัณฑ์ผ้าทอ (Textile Museum) ซึ่งสร้างขึ้นเมื่อปี 2001 โดยพระดำริของพระราชินีองค์ที่ 4 ในสมเด็จพระราชาธิบดีจิกมี ซิงเก วังชุก ภายในพิพิธภัณฑ์จัดแสดงผ้าทอและชุดประจำชาติภูฏานในภูมิภาคต่างๆ โดยส่วนใหญ่ได้รวบรวมมาจากเชื้อพระวงศ์ภูฏาน

9

ผ้าทอภูฏานนั้นเป็นที่เชิดหน้าชูตาของภูฏาน มีลักษณะคล้ายกับผ้าทอของลาว, อินเดียตะวันออกเฉียงเหนือ, อเมริกากลาง และเปรู เสื้อผ้าของชาวภูฏานที่ทอด้วยฝ้ายดิบย้อมสีธรรมชาติ โดยมีฝีมือการทอผ้าที่ทั่วโลกยกย่องชื่นชม แต่ผ้าที่ทอด้วยเครื่องจักรจะเป็นสินค้าที่นำเข้ามาจากอินเดียและเนปาล ซึ่งจะมีราคาที่ถูกกว่าผ้าทอมือ

การทอผ้าของชาวภูฎานนั้นเป็นความมหัศจรรย์ของฝีมือมนุษย์ ทั้งเดินลายทั้งผ้าจากบนกี่เอวและกี่ราบ ซึ่งต่างจากของไทยที่เล่นลายสอดสีบนด้ายนอนจากกระสวยเท่านั้นแต่เส้นตั้งเป็นด้ายพื้น ซึ่งเทคนิคการทอผ้าของชาวภูฏานนั้นมีความคล้ายคลึงกับการทอผ้าลุนตยาบางผืนของพม่าสำหรับชนชั้นสูงการทอ Kira นั้นจะแบ่งออกเป็นสามผืนต่อในแนวนอน แต่ละผืนจะยาวไม่ต่ำกว่าสองเมตรครึ่ง เวลาจะนุ่งก็ทับซ้อนจีบกว้างแล้วสะบัดปลายผ้าขึ้นไหล่ แล้วทับด้วยผ้าพาดบ่า

10

ความมหัศจรรย์ของผ้าภูฎานนั้นไม่ใช่ที่ฝีมือเพียงอย่างเดียว หากแต่วัสดุที่นำมาใช้ก็เป็นของดีเยี่ยม สีย้อมที่เป็นพืชธรรมชาติบนภูเขา เส้นใยที่นำมาใช้นั้นถือว่าเป็นสุดยอดเส้นใย เริ่มจากฝ้ายภูฎานแท้ๆ ที่ปั่นเป็นด้ายเส้นเล็กกว่า ส่วนไหมภูฎานต่างจากไหมจีนตรงที่ไม่มีความมันมากนักและเส้นใหญ่กว่า และด้ายจากเส้นใยขนสัตว์ โดยเฉพาะผ้าที่ทอจากขนจามรีแทรกฝ้ายและไหมที่มีลวดลายละเอียดมากมักจะมีราคาสูงมาก ซึ่งจะเห็นจากเครื่องทรงของสมเด็จพระราชินีแห่งภูฏานค่ะ

11

นอกจากนั้นท่านสามารถเลือกซื้อผ้าพื้นเมืองที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะท้องถิ่นได้ที่นี่ โดยผ้าทอภูฏานเป็นผ้าหน้าแคบขายกันเป็นชิ้น ไม่ได้วัดเป็นเมตร (ถ้าทอด้วยไหมจะมีราคาแพงมาก) โกและคีร่าทำจากผ้าหลายชิ้น เอามาเย็บต่อๆ กันให้เป็นชิ้นใหญ่ ส่วนผ้าพาดไหล่ที่ผู้ชายภูฏานใช้สำหรับไปวัด หรือแต่งตัวไปงานที่เป็นทางการ เป็นสินค้าขายดี เพราะนักท่องเที่ยวนิยมซื้อไปใช้เป็นผ้าพันคอ

12

ราคาของชุดประจำชาติภูฏานมีตั้งแต่หลักร้อยไปจนถึงหลักแสน ผ้าที่ถูกที่สุดคือผ้าฝ้ายสีพื้น ส่วนผ้าทอทั้งผืนจะแพงที่สุด เพราะใช้เวลาทอนานหลายเดือน และต้องใช้ความวิริยะอุตสาหะอย่างมากในการสอดใส่เส้นไหมทอขึ้นเป็นลวดลายอันละเอียดประณีต บนพื้นผ้าฝ้ายหรือผ้าไหม ผ้าแต่ละชนิดจะทอขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์ต่างกันไป บ้างทอเพื่อทำเข็มขัดหรือสายรัดเอว บ้างทอขึ้นเพื่อทำเป็นชุดประจำชาติผ้าสะบายบ่า ชุดที่ใช้ในงานพิธี (ชาซีปังเค็น) หรือถุงย่าม (เปซุงหรือบุนดี) ส่วนผ้าขนสัตว์ยาทระของบุมทังนั้น ใช้สำหรับเย็บผ้าคลุมเตียง ปลอกหมอน และเสื้อแจ็กเก็ตโดยเฉพาะ

13

ในวันธรรมดาทั่วไป แม้รัฐบาลไม่ได้บังคับให้แต่งกายด้วยชุดประจำชาติ แต่ชาวภูฏานยังคงสวมใส่ชุดประจำชาติเป็นเรื่องปกติทั่วไป สามารถสวมใส่ได้ในทุกๆ วัน เนื่องจากรัฐบาลภูฏานนั้นปลูกจิตสำนึกให้ประชาชนภูฏานหันมาอนุรักษ์วัฒนธรรมการแต่งกายที่เป็นเอกลักษณ์นี้เอาไว้ และให้คนในประเทศภูมิใจที่มีชุดประจำชาตินี้ โดยรัฐบาลนั้นได้รณรงค์ตั้งแต่ครั้งยังเป็นเด็ก ที่ให้ใส่ชุดประจำชาติไปโรงเรียน แม้ว่าการแต่งกายนั้นจะมีขั้นตอนซับซ้อน หากท่านได้ลองนุ่งชุดประจำชาติภูฏานเองเป็นครั้งแรกๆ นั้น จะพบว่าค่อนข้างยาก ดังนั้น หากปลูกฝังให้เด็กๆ สามารถนุ่งชุดประจำชาติภูฏานตั้งแต่ครั้งยังเล็ก พอเติบโตขึ้นมาการนุ่งชุดประจำชาตินั้นก็ไม่ใช่เรื่องยากอีกต่อไปค่ะ

14

ในปัจจุบัน แม้จะมีการนำเสื้อผ้าในยุคสมัยใหม่มาสวมใส่ทับเช่น สวมเสื้อโค้ทในฤดูหนาว การใส่เครื่องประดับ หรือการนำผ้าทอมาดัดแปลงรูปทรงให้ทันสมัยมากขึ้น ซึ่งจะเห็นว่าชุดประจำชาติหรือผ้าของภูฏานนั้นไม่ล้าสมัยไปเลยค่ะ

16

17

18

19

20

รูปภาพจาก Bhutan Street Fashion

หากได้มีโอกาสไปเที่ยวภูฏานกับทัวร์ภูฏานท่านสามารถขอไกด์เตรียมชุดประจำชาติภูฏานให้ท่านได้ลองใส่เดินเล่นก่อนได้ และหากติดใจก็เดินเข้าไปชอปปิ้งในร้านกันได้เลยค่ะ

+ แสดงความคิดเห็น

«

»

โพสท์ล่าสุด

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *

  • เรื่องราวเกี่ยวกับสถานที่ท่องเที่ยว ศาสนา ศิลปะ วัฒนธรรม ของภูฏาน

  • ข้อมูลเพิ่มเติม

  • Bhutan Airlines

    • Ad 260
  • Package

    • Ad 260